Mleko sojowe vs mleko ryżowe. Właściwości i skład zamienników mleka krowiego

Aktualizacja: 5 marca, 2025

Mleko sojowe otrzymujemy z ugotowanych i rozdrobnionych ziaren soi. Jest bardzo dobrym zamiennikiem dla osób, które nie trawią laktozy lub cierpią na skazę białkową. Popularne jest głównie wśród wegetarian i wegan, ponieważ zawiera pełnowartościowe białko. Mleko sojowe jednak, jak wszystko, ma swoich zwolenników jak i przeciwników.

Z kolei mleko ryżowe przygotowywane jest najczęściej z brązowego ryżu i nie ma charakterystycznego posmaku, jak w przypadku mleka sojowego. Również może stanowić zamiennik dla osób z nietolerancją laktozy. Na półkach sklepowych znajdziemy jego różne warianty smakowe.

Mleko sojowe – skład

W zależności od producenta, skład mleka sojowego może nieco się różnić. Jednak zazwyczaj powtarzalnymi składnikami są woda, odtłuszczone ziarno soi 6%, cukier, fosforan triwapniowy, regulator kwasowości (fosforan potasu), sól morska, aromat, stabilizator (guma gellan) i witaminy (ryboflawina, D2, B12). Analizując zawartość, możemy powiedzieć, że niewskazanym dla zdrowia składnikiem jest tutaj cukier, który spożywany w nadmiarze przyczynia się do wystąpienia wielu chorób. Fosforan triwapniowy jest dla zdrowia bezpieczny, bowiem jest on związkiem spulchniającym (na przykład pieczywo), a także regulatorem kwasowości, znajdziemy go np. w proszku do pieczenia. Stabilizator w postaci gumy gellan jest składnikiem galaretek, dżemów czy sosów. Wytwarzana jest przez bakterie i zbyt często spożywana może doprowadzić do biegunki lub wzdęć. Ryboflawina, czyli po prostu witamina B2 wpływa na prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego. Razem z witaminą A oraz B12 są ważnym składnikiem oddziałującym na drogi oddechowe i układ pokarmowy. Witamina B12 zwalcza niedokrwistość, osłabienie i zmęczenie. Wpływa korzystnie na układ nerwowy i równowagę psychiczną, a także pobudza apetyt. Z kolei witamina D2 jest bardzo potrzebna, oddziałuje bowiem na układ kostny, mięśniowy i nerwowy oraz zwalcza próchnicę. Mleko sojowe jest więc w stanie uzupełnić niedobory witamin.

Jeśli chcemy aby mleko sojowe posiadało jeszcze więcej właściwości i pozbawione było wszelkich składników dodatkowych, należy je zrobić samodzielnie. Takie mleko na pewno będzie bardziej wartościowe dla naszego organizmu.

Mleko ryżowe – skład

Mleko ryżowe jest otrzymywane najczęściej z brązowego ryżu i w naturalnej formie ma lekko mączny smak. Na półkach sklepowych znajdziemy wariant waniliowy i czekoladowy. W przeciwieństwie do mleka krowiego ma znacznie więcej węglowodanów i jest pozbawione laktozy. Ma także znacznie mniej białka i wapnia oraz cholesterolu niż mleko krowie. Wzbogacane jest, podobnie jak mleko sojowe, o sole mineralne, wapń, witaminy B12, B3 i żelazo. Witamina B3 znana także jako PP bierze udział w rozkładzie węglowodanów, kwasów tłuszczowych i aminokwasów mając na celu hamowanie działania toksyn. Wpływa na pozytywny poziom cholesterolu we krwi, oddziałuje dobroczynnie na włosy i paznokcie. W skład tego mleka włączany jest także olej słonecznikowy.

Mleko sojowe – właściwości

Mleko sojowe jest bogate w białko, witaminy B i nie zawiera cholesterolu. Dla wegetarian jest bardzo dobrą alternatywą, ponieważ zawiera pełnowartościowe białko bogate w aminokwasy. Dzięki nim możliwe jest budowanie tkanki mięśniowej oraz zachowanie jędrności skóry. Stanowi rozwiązanie dla osób, które mają problem z tolerancją laktozy, ponieważ nie zawiera tego enzymu w przeciwieństwie do mleka krowiego. Niestety mleko sojowe, jest uboższe w wapń i witaminę D, dodaje się również do niego cukier, by polepszyć smak. Uważane jest za produkt o niskim indeksie glikemicznym, dlatego polecane jest cukrzykom i osobom odchudzającym się. Dobroczynnie wpływa w przypadku owrzodzeń żołądka i dwunastnicy, gdyż nie pozwala na wytwarzanie soku żołądkowego i nie ścina się w żołądku. Wspomaga także serce, może zapobiegać chorobom naczyniowym, a nawet nowotworowym.

Mleko sojowe świetnie sprawdzi się w kuchni, bowiem z powodzeniem zastępuje ciężkie śmietany. Może być stosowane jako zabielacz do sosów czy też zup, jak również będzie dobrym składnikiem do ciasta naleśnikowego, kaszek, kremów czy koktajli.

Mleko ryżowe – właściwości

Zarówno mleko sojowe, jak i ryżowe stanowią zamienniki mleka krowiego. Dzięki właściwościom hipoalergicznym mleko ryżowe może być podawane dzieciom powyżej szóstego miesiąca, ale w ich diecie nie zastąpi ono ani mleka matki ani krowiego. Na pewno docenią je osoby, u których występuje nietolerancja na laktozę, ponieważ w tym rodzaju napoju ona nie występuje. Dzięki temu osoby te nie odczują nieprzyjemnych dolegliwości płynących z układu pokarmowego, takich jak wzdęcia czy biegunka.

Tak jak w przypadku mleka sojowego, najlepiej jest przyrządzić je w domu. Będzie zawierać wówczas więcej witamin i niezbędnych minerałów. Własnoręcznie przygotowany napój stanowi źródło witaminy E, B6 i magnezu. Dostarczy także wapnia, fosforu, żelaza czy selenu. Zawiera także błonnik, który utrzymuje uczucie sytości przez dłuższy czas, dlatego polecany jest również osobom odchudzającym się.

Mleko sojowe i ryżowe mogą stanowić alternatywę dla mleka krowiego. Jeśli zdecydujemy się kupować je w sklepie, musimy się liczyć niestety z wyższą ceną, ale i także jego składem (do mleka sojowego dodawany jest cukier, a do ryżowego olej słonecznikowy). Jednak, jeśli wybierzemy opcję przygotowywania ich samodzielnie w domu, możemy być pewni, że otrzymamy produkty bogate w białko, witaminy i mikroelementy. Dodatkowo, te zamienniki nie zawierają laktozy, której większość ludzi nie toleruje i ma problemy zdrowotne. Dostępne na rynku mleka występują w różnych smakach, każdy na pewno wybierze coś dla siebie. Także ich zastosowanie nie różni się zbyt wiele od mleka krowiego. Może więc czas, by wypróbować któreś z nich?