Właściwości dziewanny. Kiedy stosować syrop i nalewkę z dziewanny?

16 18 20

Zioła od wieków były wykorzystywane do leczenia różnych schorzeń. Pierwsze dokumenty historyczne na ten temat pochodzą z Babilonii ok. 2000 lat p.n.e. Ziołolecznictwo było znane w Starożytnej Grecji i Rzymie, praktykowano je również w średniowieczu. Tak z czasem rozwinęła się farmakognozja – dziedzina nauki zajmująca się oceną substancji pochodzenia roślinnego, które są wykorzystywane jako leki.

Złota era leku roślinnego trwała do lat 30. XX wieku. Gdy pojawiły się pierwsze syntetyczne sulfonamidy, a chwilę potem antybiotyki, świat na moment zapomniał o leczniczych właściwościach ziół. Obecnie obserwujemy powrót do natury.

Dziewanna

Dziewanna jest gatunkiem rośliny zielnej o drobnych kwiatach barwy żółtej. Naturalnie występuje w Europie, Afryce Północnej oraz Azji. Surowiec zielarski pozyskiwany jest z kwiatów, korony oraz ziela dziewanny. W swoim składzie roślina ta zawiera saponiny (związek o działaniu moczopędnym, przeciwzapalnym, przeciwbakteryjnym oraz przeciwgrzybiczym i przeciwwirusowym), flawonoidy (pełniące przede wszystkim funkcje przeciwutleniające, ale także przeciwzapalne i rozkurczowe), beta-karoten (prowitamina witaminy A), sole mineralne czy cukry (nawet do 20%).

Właściwości dziewanny

Dziewanna znana jest jako bardzo dobry środek na dolegliwości płuc i górnych dróg oddechowych. Jest to jedna z najpopularniejszych roślin o działaniu wykrztuśnym, a wszystko za sprawą zawartych w niej saponin. Te organiczne związki z grupy glikozydów przyspieszają usuwanie śluzu z dróg oddechowych poprzez ich rozcieńczenie. Dzięki upłynnieniu wydzielina staje się mniej lepka, przez co słabiej przylega do ścian drzewa oskrzelowego i łatwiej może być wydalona w odruchu kaszlowym. Ponadto, wyciąg z kwiatu dziewanny działa łagodząco na ból gardła, chrypę oraz suchy i dokuczliwy kaszel.

Saponiny wykazują również właściwości wzmagające procesy wchłaniania oraz pobudzają wydzielanie soku żołądkowego, jelitowego i żółci. Zatem zioło to jest środkiem wspomagającym w dolegliwościach związanych z upośledzeniem trawienia i mogącym być tego konsekwencją niedożywieniem. Dziewanna stosowana jest także w nieżycie żołądka, kolce jelitowej oraz biegunce.

Ekstrakt z kwiatu tej rośliny zawiera sporo witaminy C. Kwas askorbinowy wspomaga system immunologiczny, przez co dobrze sprawdza się w stanach przeziębienia, grypy, a także wspomnianych już stanach zapalnych gardła i górnych dróg oddechowych. Ponadto, witamina ta hamuje proces karcenogenezy na wczesnych jej etapach.

Zawarte w dziewannie flawonoidy łagodzą stany zapalne dróg moczowych, działają moczopędnie i przeciwobrzękowo. Z kolei witamina A odpowiada za prawidłowy proces widzenia oraz stan skóry. Napar z dziewanny można stosować na oparzenia, odleżyny, stłuczenia i drobne, trudno gojące się rany czy skórne odczyny alergiczne. Działa kojąco i jednocześnie odkażająco.

Dziewanna stosowana jest również w kosmetologii. Płukanka z kwiatów rozjaśnia i wzmacnia łamliwe włosy. Olej pomoże na problemy z trądzikiem – bez obaw można używać go jako kosmetyk na twarz.

Dziewanna – syrop

Na rynku aptekarskim dostępne są syropy z dziewanny. Można je kupić bez recepty lub zrobić samemu w domu.

Przepis na syrop z dziewanny

Składniki:

  • ½ litra kwiatów dziewanny,
  • 1 l wody,
  • 70 dag cukru,
  • sok z 1 cytryny.

Przygotowanie: kwiaty zalewamy zimną wodą i bardzo powoli doprowadzamy do wrzenia. Zdejmujemy z ognia i zostawiamy pod przykryciem na 24 h. Następnego dnia odcedzamy i wyciskamy roztwór przez gazę. Do otrzymanego wyciągu wodnego dodajemy cukru oraz soku z cytryny, a następnie gotujemy na wolnym ogniu przez 12 h. Zlewamy do wyparzonych słoiczków i szczelnie zamykamy.

rozwiń

Dziewanna – nalewka

Innym sposobem na wykorzystanie dziewanny jest przygotowanie nalewki, która ma szerokie zastosowanie. Jest bardzo dobra na zimowe chłody – pomoże przy katarze i poważniejszym przeziębieniu. Kroplami można nacierać bolące stawy czy mięśnie. Sprawdzi się także na dolegliwości reumatyczne.

Trzy garście kwiatów dziewanny wkładamy do słoika i zalewamy szklanką wódki. Słoik zakręcamy i umieszczamy w ciemnym miejscu. Co kilka dni potrząsamy jego zawartością, by ułatwić przechodzenie składników z rośliny do alkoholu. Po 3 tygodniach zlewamy zawartość słoika przez gazę do szklanych butelek.

Literatura:

  1. Napierała I. Preparaty ziołowe w przeziębieniu – niedoceniana rola składników roślinnych. http://farmacja.net/preparaty-ziolowe-w-przeziebieniu-niedoceniona-rola-skladnikow-roslinnych dostęp: 20.05.2018
  2. Szumny D. i wsp. Leki roślinne stosowane w chorobach układu oddechowego. Dent. Med. Probl. 2007, 44, 4, 507- 515.
  3. A. Ożarowski, W. Jaroniewski: Rośliny lecznicze i ich praktyczne zastosowanie. Warszawa: Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych, 1987, s. 436.
  4. Kathi Keville, Zielona apteka, Warszawa: Świat Książki, 2002.
  5. Syrop z dziewanny. http://sekrety-zdrowia.org/dziewanna-syrop-kaszel-grypa/ dostęp: 21.05.2018
  6. Dziewanna – Verbascum thapsiforme http://mamzdrowie.pl/dziewanna-verbascum-thapsiforme/ dostęp: 21.05.2018.

Opublikowano ponad miesiąc temu
Oceń artykuł
Właściwości dziewanny. Kiedy stosować syrop i nalewkę z dziewanny? - 4.5/5. Oddano 2 głosy.
Autor artykułu: