Colostrum – właściwości, skutki uboczne, cena, opinie

16 18 20

Mleko matki stanowi idealny pokarm dla jej potomka, zapewniający wszystkie elementy potrzebne do wzrostu i rozwoju młodego organizmu. Pokarmem o szczególnie unikalnej wartości biologicznej jest colostrum, czyli siara bydlęca. Ponad 250 składników aktywnych zawartych w tej substancji wywiera wielokierunkowe, pozytywne działanie na organizm. Czy colostrum może być stosowane także przez ludzi? Jakie korzyści zdrowotne przynosi i czy suplementacja tą substancją może mieć niepożądane skutki uboczne?

Colostrum

Colostrum, inaczej siara bydlęca lub młodziwo, jest substancją wydzielaną przez gruczoły mleczne ssaków w ostatnim okresie ciąży aż do kilkudziesięciu godzin po porodzie. Posiada charakterystyczną, żółtą barwę, większą gęstość i lekko kwaśny odczyn (pH = 6,4). Skład ilościowy i jakościowy jest inny, niż mleko pozyskiwane w późniejszym okresie po połogu. Różnice te dotyczą szczególnie wartości odżywczych i immunologicznych siary, która zawiera:

  • białka serwatkowe i kazeinowe – białka stanowią około 60% suchej masy colostrum. Większość z nich (80%) to serwatkowe, pozostałe zaliczane są do kazein. W białkach siary występuje 19 aminokwasów egzogennych. Wraz z upływem czasu od porodu spada ilość białek na rzecz cukrowców i lipidów, stanowiących materiał energetyczny dla potomka;
  • immunoglobuliny – czyli przeciwciała, których zadaniem jest ochrona organizmu przed czynnikami chorobotwórczymi. W colostrum znajdują się wysokie stężenia immunoglobulin, szczególnie klasy IgG;
  • laktoferyna – białko z grupy transferyn, posiadające właściwości wiązania żelaza i utrzymywania jego jonów niezależnie od pH i enzymów proteolitycznych;
  • polipeptyd bogaty w prolinę (PRP) – inaczej kolostrynina, nie jest właściwie pojedynczym peptydem, a grupą podobnych cząsteczek o dużym spektrum aktywności regulacyjnej wspomagającej rozwój układu odpornościowego;
  • lizozym – zawartość tego białka w siarze jest wielokrotnie wyższa niż w mleku ssaków w późniejszym okresie po połogu oraz ilości występującej w płynach ustrojowych i komórkach odpornościowych. Wykazuje przede wszystkim silnie przeciwbakteryjną aktywność;
  • laktoalbumina – zarówno jej budowa chemiczna, jak i właściwości są nieco podobne do lizozymu, jednak jej działanie jest głównie przeciwbakteryjne i hipotensyjne;
  • laktoza – ilość cukru mlecznego w siarze jest zdecydowanie mniejsza, niż w mleku późniejszym, jednak jest wystarczająca w celu zapewnienia źródła energii dla narządów i tkanek oraz regulacji składu i aktywności mikroflory jelitowej (w wyniku rozkładu laktozy do kwasu mlekowego). Ilość cukru mlecznego w siarze zebranej w ciągu kilku godzin po porodzie jest jednak na tyle mała, że nie powinna powodować dolegliwości trawiennych u osób cierpiących na nietolerancję laktozy;
  • czynniki wzrostu, cytokiny i hormony – są one bodźcem dla wzrostu młodego organizmu. Są to m.in. interleukiny Il-1b, Il-6, Il-8, Il-10, TNF- α czy anaboliki takie jak insulina, IGF-1, IGF-2, hormon wzrostu;
  • witaminy – w największym stężeniu występują w siarze witaminy B1, 2, B6, C, E i A. Mają one wspomagać procesy indukowane przez wyżej wymienione, zawarte w colostrum składniki biologicznie aktywne;
  • składniki mineralne – głównie fosfor, wapń, potas, magnez i sód, pełniące rolę strukturalną i regulacyjną.

Właściwości colostrum

Clostrum wykazuje właściwości:

  • immunomodulujące – dzięki obecnej w siarze kolostryninie o silnym wpływie na stymulację układu odpornościowego, młodziwo wykazuje działanie modulujące odpowiedź immunologiczną organizmu. Pobudza między innymi odpowiedź odpornościową typu humoralnego i indukuje wydzielanie niektórych cytokin. Aminokwasy zawarte w siarze stanowią również budulec do zintensyfikowanej produkcji białek odpornościowych, tym samym polepszenia odporności organizmu;
  • przeciwalergiczne kolostrynina zmniejsza również objawy alergii dzięki zdolności do obniżania poziomu przeciwciał IgE (odpowiedzialnych za reakcję alergiczną typu natychmiastowego), a także produkcję śluzu w drogach oddechowych. Może więc zmniejszać reakcję alergiczną na pyłki i roztocza domowe;
  • przeciwbakteryjne – zawarta w siarze laktoferyna wykazuje w badaniach in vitro i in vivo działanie niszczące zarówno na bakterie Gram-dodatnie, jak i ujemne. Dzięki zdolności wiązania jonów żelaza laktoferyna ogranicza dostępność tego pierwiastka bakteriom – one zaś mają bez niego ograniczony wzrost. Ponadto laktoferyna ma zdolność uszkadzania ścian komórkowych bakterii i w ten sposób je uszkadza. Podobne właściwości wykazuje zawarty w siarze lizozym – jedno z silniejszych białek o działaniu przeciwbakteryjnym;
  • przeciwwirusowe – laktoferyna okazuje się być skuteczna w zwalczaniu wirusa opryszczki, zapalenia wątroby typu B i C, cytomegalii a nawet HIV. Działanie przeciwwirusowe oparte jest o kilka mechanizmów, między innymi bezpośrednim wiązaniem białka do cząstek wirusowych czy blokowaniu koreceptorów komórkowych wirusa;
  • przeciwgrzybiczne – laktoferyna zawarta w siarze wykazuje działanie przeciwgrzybiczne m.in. przeciw Candida albicans, którego przerost w organizmie daje objawy tzw. kandydozy, czyli grzybicy. Działanie laktoferyny w tym aspekcie polega m.in. na uszkodzeniu błony komórkowej i mitochondrialnej
  • przeciwnowotworowe – mimo, iż nie można jednoznacznie powiedzieć, że colostrum jest remedium na nowotwory, zawarta w nim laktoferyna ma udowodnione działanie zmniejszające rozwój komórek rakowych, m.in. poprzez indukowanie ich apoptozy, hamowanie wzrostu i proliferacji oraz podnoszenie poziomu cytokin antynowotworowych (np. IL-18);
  • hipotensyjne – zawarta w siarze kazeina ma właściwości obniżania ciśnienia krwi, a jej mechanizm podobny jest do stosowanych w medycynie inhibitorów enzymu konwertazy angiotensyny;
  • przyspiesza gojenie ran – laktoferryna zwiększa endogenną produkcję kwasu hialuronowego oraz syntezę kolagenu. Zawarte w siarze VEGF (czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego) i EGF (naskórkowy czynnik wzrostu) wpływają bezpośrednio na regenerację tkanek;
  • wzmacnia kości – najprawdopodobniej dzięki obecnej w siarze kazeinie, która ma zdolność do regulacji gospodarki wapniowo-fosforanowej oraz poprawę mineralizacji kości (w modelu zwierzęcym);
  • polepsza stan bariery jelitowej – jelito jest nie tylko narządem układu pokarmowego, ale i ważnym miejscem dla przebiegu procesów odpornościowych, m.in. dzięki funkcjonowaniu takich składowych jak mikroflora i bariera jelitowa. Suplementacja colostrum przyczynia się do bezpośredniej poprawy stanu jelita, odbudowy ścisłych połączeń bariery jelitowej, zmniejszania stanu dysbiozy i odżywieniu mikrokosmków odpowiedzialnych za wchłanianie substancji odżywczych;
  • wspiera organizm podczas wzmożonego wysiłku fizycznego – colostrum jest suplementem polecanym dla sportowców, m.in. ze względu na jego zdolność do zmniejszania procesów zapalnych (wynikających z powstałych podczas treningu mikrouszkodzeń włókien mięśniowych), działanie anaboliczne (przekładające się na rozbudowę i wzmocnienie masy mięśniowej), regulację i wzmocnienie odporności (zmniejszającym podatność na infekcje, które wymuszają przerwy w treningach);

Colostrum skutki uboczne

Na podstawie zdobytych do tej pory badań naukowych i obserwacji możemy powiedzieć, że colostrum, jako 100% naturalna substancja, umożliwiająca przeżycie i rozwój potomka, jest wysoce bezpieczna w stosowaniu i powinna przynieść liczne korzyści zdrowotne. Wielokierunkowość działania colostrum sprawia, iż może okazać się potężnym narzędziem wspierającym odporność i regenerację organizmu. Niestety często działanie siary rozpatrywane jest na podstawie poszczególnych związków w niej zawartych, nie zaś wpływu, jaki wywierają wszystkie składniki zawarte w pierwszym mleku, a które może być o wiele bardziej złożone niż dotąd poznano. Jak zawsze, stosując jakikolwiek suplement, powinniśmy zachować ostrożność. Głównym przeciwwskazaniem do stosowania siary jest alergia na białka mleka, które występują w colostrum w dużej ilości. Nie powinno się również stosować młodziwa u dzieci poniżej 3 r.ż. Możliwe skutki uboczne wynikające ze stosowania siary to nudności i wzdęcia.

Należy również pamiętać, że siara bydlęca dostępna w sprzedaży nie jest produktem standaryzowanym i poszczególne preparaty mogą różnić się pod względem zawartości składników aktywnych. Wpływ na skład ilościowy i jakościowy colostrum mają takie czynniki jak stan zdrowia bydła, rodzaj spożywanego przez nie pokarmu i czas pozyskiwania siary od porodu. Musimy się upewnić, że kupowany przez nas produkt jest organiczny i wolny od pestycydów, syntetycznych hormonów i antybiotyków, które mogły przedostać się do mleka z organizmu matki, której zostały zaaplikowane. Zakup colostrum z pewnego źródła uchroni nas przed niespodziewanymi skutkami ubocznymi wynikającymi bardziej z obecności substancji obcych w zanieczyszczonej siarze, nie zaś jej naturalnemu działaniu na organizm.

Colostrum – opinie

Wiele osób deklaruje istotnie odczuwalną poprawę samopoczucia i energii po zastosowaniu colostrum. Ci, mający problem z układem pokarmowym również obserwują istotną poprawę funkcjonowania na różnych jego odcinkach. Zauważyć można wzmocnienie odporności i wytrzymałości fizycznej. Większość opinii jest pozytywna, sceptycy wskazują jednak, że colostrum – mimo, że posiada wysoką wartość biologiczną – jest w naturze spożywane przez cielęta i człowiek, jako ssak innego gatunku nie powinien go stosować. Podobne obiekcje spotyka się w stosunku do zwykłego mleka krowiego, które na co dzień spożywa większość populacji.

Colostrum – cena

Rynek obfituje w suplementy zawierające colostrum – niestety, część z nich jest bardzo słabej jakości. Mimo, iż forma kapsułek jest najbardziej wygodna w stosowaniu, należy pamiętać, iż młodziwo w takiej postaci musiało zostać wysoce przetworzone, tym samym mogło stracić istotną część składników bioaktywnych. Najlepszą formą suplementu wydaje się być colostrum w płynie. Jest to jednak koszt około 100–120 zł za 125 ml, co przy zalecanym spożyciu (20 ml dziennie) jest dość wysoką ceną. Z pewnością idzie ona jednak w parze z jakością i skutecznością produktu.

Colostrum jest unikatowym produktem leczniczym. Trudno znaleźć drugi, w pełni naturalny produkt, o tak dużym stężeniu substancji bioaktywnych wysokiej jakości. Najważniejsze z nich wpływają na regenerację, anabolizm, odporność i inne funkcje układu immunologicznego, które to procesy poprawiają funkcjonowanie organizmu w niezwykle szerokim zakresie. Skutki uboczne stosowania siary zdarzają się stosunkowo rzadko, a sama substancja powszechnie określana jest jako bezpieczna. Jeśli nie ma przeciwwskazań, (szczególnie w postaci nadwrażliwości na białko mleka krowiego) z pewnością można spróbować suplementacji młodziwem.

Literatura:

[1] Macierzyńska A., Pierzchała E. Siara bydlęca – właściwości i zastosowanie. Zakład Medycyny Estetycznej Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach

[2] Hałasa M. Immunologiczne podstawy działania colostrum.

[3] Eslamian G., Ardehali S.H., Baghestani A.R., Effects of early enteral bovine colostrum supplementation on intestinal permeability in critically ill patients: A randomized, double-blind, placebo-controlled study, „Nutrition.” 2019, nr 60, s. 106-111, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/30551120 [dostęp 09.02.2017].

Sprawdź swoje zapotrzebowanie kaloryczne

Darmowy kalkulator online

Opublikowano ponad miesiąc temu
Oceń artykuł
Colostrum – właściwości, skutki uboczne, cena, opinie - 3.7/5. Oddano 344 głosy.
Autor artykułu:
, Dyplomowany dietetyk. Fascynuje się wpływem odżywiania na zdrowie i jakość życia, a także fizjologią człowieka, medycyną – także tą alternatywną – oraz holistyczną dietoterapią.

Opinie

  • Avatar
    Lucyna 18.01.2019, 7:44

    Informacje podane w w/tekście są obszerne szczegółowo omawiają własności naturalnego suplementu zalecanego na wiele dolegliwości.

    Odpowiedz
    • Avatar
      IS 06.01.2020, 7:51

      Mimo to, brak podanych interakcji z lekami,, np. w przypadku stosowania leków immunosupresyjnych czy sterydowych jak Hydrocortisonum. Brak podanych informacji, jak laktoferryna działa na nowotwory, skoro zwiększa czynniki wzrostu nabłonka, śródbłonka, co może wręcz spowodować przyspieszenie rozrostu niektórych nowotworów

      Odpowiedz
  • Avatar
    Tomek 14.03.2019, 12:14

    ja ze względu na bardzo dobrą cenę używam siary dla gołębi, mam nadzieje że jest również zdrowa, bo smaczna napewno

    Odpowiedz
  • Avatar
    Piotr 16.12.2019, 2:39

    Czy wszystkie te cenne wlasciwosci kolostrum uzyskamy takze z kapsulki? Jaka jest przyswajalnosc przez organizm doroslego czlowieka?

    Odpowiedz
  • Avatar
    Krzysztofik 11.03.2020, 9:02

    Witam
    Mam na imie Grazyna mam 60 lat I biore leki na cukrzyce 2 stopnia .
    Czy moge brac tabletki I colostrum ?
    Czy mi nie bedzie szkodzic?

    Odpowiedz
    • Avatar
      Danuta 01.05.2020, 8:21

      Colostrum reguluje cukier we krwi, w połączeniu z innymi produktami cukrzyca typu 2 może całkowicie ustąpić.

      Odpowiedz

Napisz swoją opinię

Twoja opinia jest ważna. Zarówno dla nas jak i innych osób korzystających z naszego serwisu.

Twój adres e-mail nie będzie opublikowany.
Obowiązkowe pola są oznaczone