Jesteś na:

Wpływ diety na raka jelita grubego

16 18 20

W Polsce i na świecie choroby nowotworowe stanowią drugą przyczynę zgonów. Częstotliwość zachorowalności na nowotwór jelita grubego dotyczy w równym stopniu kobiet i mężczyzn. Rak jelita grubego, częściej występuje w krajach wysoko uprzemysłowionych niż w rozwijających się, co jest powiązane ze stylem życia społeczeństwa (dieta, aktywność fizyczna).

Wiek XX to okres, w którym pojawiły się pierwsze doniesienia o wpływie żywienia na powstawanie chorób nowotworowych. W roku 1908 Williams, zaobserwował istotną zależność między sposobem żywienia a występowaniem nowotworów złośliwych. Podążając za nauką, wyodrębniono obecnie 500 składników żywności oddziałujących na proces karcynogenezy, czyli zmiany w komórce przyczyniające się do powstania nowotworu.

WażneNajwiększy wpływ czynników żywieniowych obserwuje się w nowotworach przewodu pokarmowego, w dużym stopniu tyczy się to raka jelita grubego. Nie ulega wątpliwości, że dieta w profilaktyce nowotworów odgrywa znaczącą rolę.

Składniki żywieniowe hamujące rozwój raka jelita grubego

  • Owoce i warzywa wykazują ochronne działanie na nowotwór raka jelita grubego, co jest potwierdzone licznymi badaniami naukowymi. W jednym z nich zaobserwowano zależność między większym spożyciem owoców a zmniejszeniem ryzyka rozwoju gruczolaków okrężnicy. Analiza wykazała także korzystny wpływ spożycia żółtych warzyw tj.: dynia, marchew, bataty, żółta papryka, żółte pomidory a także czosnku i cebuli. Ochronny wpływ warzyw zielonych był słabszy.
  • Błonnik pokarmowy, może zmniejszać ryzyko raka jelita grubego. Włókno pokarmowe zapobiega zaleganiu resztek pokarmowych w jelitach, chroni przed zaparciami. Wpływa na zwiększenie rozproszenia substancji kancerogennych w stolcu, dzięki czemu skraca się kontakt kału z błoną śluzową jelita. Istnieją prace badawcze donoszące, że błonnik przyśpiesza przechodzenie substancji rakotwórczych przez przewód pokarmowy. Stanowi on również pożywkę dla drobnoustrojów i tym samym wzmaga rozwój pożądanej mikroflory w jelicie grubym.
  • Mleko i produkty mleczne mają działanie ochronne w stosunku do raka jelita grubego. Uważa się, że wapń, reguluje wzrost komórek oraz komórkowe procesy naprawcze, które chronią przed chorobami nowotworowymi. Może on wiązać w jelitach sole kwasów żółciowych i tłuszcze, co zapobiega uszkodzeniom śluzówki jelit.
  • Woda przyczynia się do wypłukiwania z organizmu związków, które zwiększają ryzyko zachorowania na raka jelita grubego.

Składniki żywieniowe zwiększające ryzyko raka jelita grubego

  • Alkohol sprzyja powstawaniu wielu nowotworów w tym raka jelita grubego. Jego reaktywnym metabolitem jest aldehyd octowy, który może uszkadzać i zaburzać mechanizmy naprawcze materiału genetycznego komórek (DNA). Alkohol zmniejsza stężenie kwasu foliowego we krwi, który odpowiada za prawidłową syntezę DNA komórek. Ponadto alkohol nasila powstawanie wolnych rodników tlenowych, które uszkadzają DNA i działają rakotwórczo.

Ze względu na brak dostatecznych badań, przypuszcza się, że sery, żywność bogata w żelazo, tłuszcze zwierzęce, cukry proste mogą stanowić czynnik powstawania raka jelita grubego. Mięso i przetwory mięsne, spośród czynników żywieniowych, w największym stopniu sprzyjają powstawaniu raka jelita grubego.

W październiku 2015 roku, naukowcy z 22 krajów gromadząc się w Międzynarodowej Agencji Badań nad Rakiem (IARC), poddali ocenie rakotwórczości spożycia czerwonego i przetworzonego mięsa. Istnieje  ponad 800 badań epidemiologicznych nt. zależności między występowaniem raka a dużą konsumpcją czerwonego i przetworzonego mięsa. Największy zbiór danych epidemiologicznych dotyczy raka jelita grubego. W metaanalizie na podstawie dziesięciu badań kohortowych, odnotowano istotną statystycznie zależność dawka-odpowiedź, dotyczącą wzrostu ryzyka zachorowania na raka jelita grubego o 17% przy spożyciu 100 g dziennie czerwonego mięsa i wzroście ryzyka o 18% przy spożyciu 50 g dziennie przetworzonego mięsa. Ostatecznie,  na podstawie wystarczających dowodów (badań), naukowcy sklasyfikowali spożycie przetworzonego mięsa jako rakotwórcze dla ludzi a czerwone mięso oceniono jako prawdopodobną przyczynę powstawania nowotworów.

Za czerwone mięso uznaje się mięśnie ssaków: wołowiny, cielęciny, wieprzowiny, jagnięciny, baraniny, koniny oraz mięso mielone. W skład przetworów mięsnych wchodzą np. wędliny, które są poddane wielu procesom technologicznym, m.in. soleniu, wpływające na właściwości konserwujące i organoleptyczne produktu. Przetwory mięsne w większości pozyskuje się z wieprzowiny czy wołowiny, natomiast podroby takie jak np. wątroba znaleźć można także w drobiu.

WażneSzacuje się, że im więcej mieszanki peklującej tj. hemu, azotynów w mięsie, tym więcej czynników rakotwórczych może w nim powstać. Czynniki te, działają szkodliwie na błonę śluzową jelit.

Dietoprofilaktyka raka jelita grubego powinna przede wszystkim uwzględniać ograniczenie spożycia mięsa ogółem, a w szczególności czerwonego i przetworzonego. Zaleca się zamiast smażenia, pieczenia, stosowanie innej obróbki termicznej mięsa tj. np. gotowanie, duszenie. Grillowanie i wędzenie mięsa dostarcza dużo substancji rakotwórczych do organizmu tj. np. n-nitro-związków (NOC) i wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych (WWA). Ograniczeniu podlegać powinny przetwory mięsne solone i z dodatkiem środków konserwujących.

Mięso obfituje w nasycone kwasy tłuszczowe, żelazo i związki powstające podczas procesu przetwarzania tj. np. węglowodory aromatyczne i aminy heterocykliczne mające działanie mutagenne. Duże spożycie mięsa  zwiększa zawartość tłuszczu w organizmie, który może prowadzić do zwiększenia poziomu kwasów żółciowych w jelicie grubym. Kwasy żółciowe są metabolizowane przez bakterie jelitowe do kwasu deoksycholowego, który z kolei odpowiedzialny jest za powstawanie zmian nowotworowych.

Szacuje się, że rak jelita grubego zajmuje drugie miejsce wśród najczęściej występujących rodzajów nowotworów w Polsce. Istnieje  potrzeba przeprowadzania edukacji ludzi, w zakresie dietoprofilaktyki raka jelita grubego. Szczególnie ważne jest ograniczenie spożycia czerwonego mięsa i przetworów mięsnych. dużą nadzieję wiążę się z amigdaliną, czyli witaminę B7, uważając ją za skuteczny lek zwalczający komórki rakowe. Liczebność badań nad tą grupą produktów a wpływem na raka jelita grubego jest obszerna i powinna przesądzić o konieczności wprowadzenia zmian w naszych nawykach żywieniowych.

Oceń
Wpływ diety na raka jelita grubego - 7.1/10. Oddano 14 głosy.
ponad miesiąc temu

Twoja opinia jest ważna. Zarówno dla nas jak i innych osób korzystających z naszego serwisu.

Twój adres e-mail nie będzie opublikowany.
Obowiązkowe pola są oznaczone

Chcesz być na bieżąco?