Jesteś na:

Niedobór witaminy E i jej przedawkowanie. W jakich produktach jest witamina E?

16 18 20

Witaminy są związkami niezbędnymi dla życia i prawidłowego funkcjonowania organizmu. Niestety nie potrafimy ich samodzielnie wytwarzać, dlatego muszą zostać dostarczone wraz z pożywieniem. W wyniku nieprawidłowego odżywiania, problemów z wchłanianiem, przyjmowania niektórych leków czy stosowania używek może dojść do hipowitaminozy, która stanowi oznakę niedoboru witamin. Skutkiem takiego stanu jest osłabienie organizmu, pogorszenie pracy układu odpornościowego, ból mięśni i stawów, kruchość ścian naczyń krwionośnych, apatia oraz zmiany skórne. Przyspieszeniu ulega również proces starzenia. Do  najskuteczniejszych przeciwutleniaczy, hamujących starzenie się komórek, należy witamina E. Przyjrzyjmy się jej bliżej.

W jakich produktach jest witamina E?

Witamina E jest szeroko rozpowszechniona w przyrodzie. Znajdziemy ją zarówno w produktach roślinnych, jak i zwierzęcych. Bogatym źródłem witaminy są tłuszcze roślinne. W tłuszczach zwierzęcych jest jej stosunkowo niewiele. Ze względu na wielkość spożycia produktów zbożowych są one istotnym źródłem witaminy E. W warzywach i owocach witamina również występuje, jednak w nieco mniejszej ilości [2].

Produkty cechujące się wysoką zawartością witaminy E:

  • olej z zarodków pszennych
  • olej kukurydziany
  • olej słonecznikowy
  • olej rzepakowy
  • margaryna miękka
  • żółtko jaja
  • chleb
  • otręby pszenne
  • orzechy laskowe
  • orzechy arachidowe
  • pietruszka
  • papryka
  • szpinak
  • suszone morele [3].

Witamina E – niedobór

Niedobór witaminy E u ludzi nie występuje często. Jeśli się pojawia, to zwykle nie jest wynikiem niedostatecznej podaży witaminy w pożywieniu, a wynika z zaburzeń wchłaniania, problemów z krążeniem jelitowo-wątrobowym lub jest konsekwencją anemii hemolitycznej.

Do objawów hipowitaminozy E zaliczymy:

  • zmniejszenie ilości witaminy w osoczu krwi,
  • przyspieszony rozpad czerwonych krwinek,
  • dystrofię mięśniową,
  • zmiany zwyrodnieniowe w układzie nerwowym,
  • zwyrodnienie plemników u mężczyzn,
  • zaburzenia w czasie ciąży, obumieranie płodu, poronienia.

U niemowląt z niską masą urodzeniową w stanach niedoboru witaminy E dodatkowo pojawia się:

  • większa wrażliwość na toksyczne działanie tlenu oraz zlepianie się płytek krwi,
  • zaburzenia nerwowo-mięśniowe,
  • zahamowanie wzrostu naczyń krwionośnych znajdujących się w oku, które prowadzi do ślepoty [2].

Warto pamiętać, że pod wpływem tlenu oraz promieni nadfioletowych ilość witaminy E ulega zmniejszeniu. Długie przechowywanie produktów (nawet tych zamrożonych) niekorzystnie wpływa na jej zawartość [3].

Przedawkowanie witaminy E

Witamina E jest dobrze tolerowana przez organizm człowieka. Przyjmowanie jej w dawce od 200 do 600 mg dziennie nie powoduje objawów toksyczności u dorosłych. U osób, którym przez 5 miesięcy podawano nawet do 1000 mg dziennie witaminy E pojawiały się objawy niedyspozycji, takie jak bóle głowy, senność, zaburzenia jelitowe. Jednakże nawet tak wysokie dawki witaminy nie spowodowały u nich efektów toksyczności [2].

Należy jednak pamiętać, iż nadmierne spożycie witaminy E (np. w postaci suplementów diety) może doprowadzić do hiperwitaminozy, do której objawów zaliczymy:  

  • bóle głowy,
  • zmęczenie,
  • zaburzenia widzenia,
  • osłabienie siły mięśni,
  • zmniejszenie krzepliwości krwi [4].

Witamina E należy do niezbędnych składników pokarmowych, co oznacza, że musimy ją dostarczać wraz z pożywieniem lub poprzez suplementację. Organizm bowiem nie potrafi jej samodzielnie wytworzyć. Bogatym źródłem witaminy są tłuszcze roślinne. Znajdziemy ją również w produktach zwierzęcych oraz w warzywach. Witamina E pełni wiele ważnych dla prawidłowej pracy organizmu funkcji. Poprzez odpowiednio zbilansowaną dietę możemy z powodzeniem zaspokoić zapotrzebowanie na ten cenny składnik.  

Literatura:

  1. Tokoferole i tokotrienole jako witamina E, Aleksandra Zielińska, Izabela Nowak – Wydział Chemii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza  w Poznaniu, Poznań, Chemik 2014, 68, 7, 585–59
  2. Żywienie człowieka Podstawy nauki o żywieniu, redakcja naukowa Jan Gawęcki, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2012, 325-331
  3. Dietetyka żywienie zdrowego i chorego człowieka, Helena Ciborowska, Anna Rudnicka, PZWL, Wydanie IV rozszerzone i uaktualnione, 141-143
  4. Rola witamin i skutki ich niedoboru lub nadmiaru w organizmie człowieka, Nogala-Kałucka M., Gawęcki J., Wydawnictwo Akademii Rolniczej im. Augusta Cieszkowskiego w Poznaniu, Poznań, 45-54

Kup dietę za 20zł

Wysyłana na e-mail w kilka minut
Oceń
Agnieszka Pankowska
ponad miesiąc temu Pasjonatka zdrowego stylu życia. Studentka dietetyki na wydziale Nauk o Żywności i Żywieniu Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu. Z zamiłowania trener personalny oraz instruktor form body&mind. 

Twoja opinia jest ważna. Zarówno dla nas jak i innych osób korzystających z naszego serwisu.

Twój adres e-mail nie będzie opublikowany.
Obowiązkowe pola są oznaczone

Chcesz być na bieżąco?